تب كيو، آنفلوانزای بزی نيست؛ اما خطرناك است!

بعد از گذشت چندين ماه از بروز نوع جديد آنفلوانزا يعنی آنفلوانزای نوع آ و همه‌گيرشدن آن در كشورهای دنيا، حالا بيماری ديگری در جوامع رخنه كرده است.

نوعی بيماری كه مردم و حتی رسانه‌ها به غلط به آن نام آنفلوانزای بزی داده‌اند و حتی آن را مرتبط با آنفلوانزای نوع آ می‌دانند.

البته اين بيماری جديد كه نام اصلی آن تبQ  است، به گفته كارشناسان اصلا بيماری جديدی نيست و ساليان سال است كه . . .

تب كيو، آنفلوانزای بزی نيست؛ اما خطرناك است!

بعد از گذشت چندين ماه از بروز نوع جديد آنفلوانزا يعنی آنفلوانزای نوع آ و همه‌گيرشدن آن در كشورهای دنيا، حالا بيماری ديگری در جوامع رخنه كرده است.

نوعی بيماری كه مردم و حتی رسانه‌ها به غلط به آن نام آنفلوانزای بزی داده‌اند و حتی آن را مرتبط با آنفلوانزای نوع آ می‌دانند.

البته اين بيماری جديد كه نام اصلی آن تبQ  است، به گفته كارشناسان اصلا بيماری جديدی نيست و ساليان سال است كه همه كشورهای دنيا با آن دست به گريبان هستند اما اينكه چرا به تازگی به يك معضل جديد تبديل شده و نام آن نيز به اشتباه سر زبان‌ها افتاده، چالشی است كه در حال حاضر متخصصان آن را فقط يك خبر غلط می­‌دانند كه می‌تواند منجر به تشويش اذهان عمومی شود.

فقط يك اصطلاح غلط

دكتر حسين حاتمی، عضو هيأت علمی و دانشيار گروه بيماری‌های عفونی و گرمسيری دانشگاه علوم پزشكی شهيد بهشتی در گفت‌وگو با خبرنگار همشهری توضيح می‌دهد: اين بيماری به غلط به‌عنوان آنفلوانزای بزی شناخته شده­است.

چرا­که عامل مولد این بیماری گونه­ای باکتریایی می­باشد و عامل آنفولانزا نوعی ویروس.

در هر رشته‌ای اصطلاحاتی وجود دارد كه وقتی بدون توجه به آن رشته، مطرح شوند، ممکن است برداشتی نا­به­جا را باعث شوند؛ که در علم پزشکی ممكن است يك بيماری با بيماری‌های ديگر اشتباه گرفته شود؛ مثلا به بيماری افسردگی در روانپزشكی آنفلوانزای روانی هم می‌گويند.

پس تب Q هم از بيماری‌هايی است كه به غلط به آنفلوانزای بزی در ميان رسانه‌ها و عامه مردم شايع شده است. اما اين متخصص بيماری‌های عفونی معتقد است كه اين بيماری به هيچ وجه در كشور ما و در هيچ كجای دنيا، مشكل بهداشتی محسوب نمی‌شود.

تبQ  چيست؟

دكتر حاتمی در توضيح اين بيماری خاطرنشان می‌كند: بيماری تب Q يك بيماری باكتريال است و در تمام نقاط دنيا در بسياری از حيوانات از جمله بزها و حتی در انسان هم ديده می‌شود؛ اين بيماری در واقع بين انسان و حيوان مشترك است.

وی در تشريح عامل اين بيماری معتقد است، عامل بيماری تب Q  يك عامل باكتريايی به نام كوكسيلا بورنتی (Coxiella burneti) و یا )ريكتزيا دياپوريكا، ريكتزيا بورنتی (است؛ که کوکسيلا نوعی از ريکتيزيا می­باشد (ريکتيزيا حدواسط بين باکتری و ويروس است. )

اين باكتری ارگانيسم مقاومی است؛ به‌طوری كه به‌مدت 7 تا10  روز در دمای15  تا20  درجه سانتی­گراد در پشم گوسفندان و به‌مدت بيش از يك ماه در گوشت تازه و  به‌مدت40  ماه در سرشير، زنده می‌ماند.

وی در حالی به عامل باكتريايی اين بيماری اشاره می‌كند كه به گفته دكتر حسين‌ جعفری، دامپزشك و معاون بهداشتی و تضمين كيفيت سازمان ميوه و تره‌بار شهرداری تهران، عامل بيماری آنفلوانزای نوع آ كاملا ويروسی است.

مخازن اصلی، گوسفند و بز

« اين بيماری، نوعی بيماری شغلی به حساب می‌آيد و كسانی به آن مبتلا می‌شوند كه تماس مستقيمی با حيوانات داشته‌باشند؛ نظير كشاورزان، دامپزشكان و كاركنان كشتارگاه‌ها ولی با وجود اين گاهی تماس غيرمستقيم با حيوانات آلوده هم باعث بروز بيماری شده مثلا در كسانی كه از گرد و غبار ناشی از عبور گله‌های آلوده استنشاق كرده‌اند.»

با اين اوصاف دكتر حاتمی در حالی به اين عبارات اشاره می‌كند كه به عقيده دكتر جعفری مخزن بيماری تب Q ،گاو ،گوسفند و بز است و در همه حيوانات حتی حيوانات خانگی هم ديده می‌شود. به گفته وی البته مخازن اصلی همان گوسفند و بز هستند.

اين دامپزشك در گفت‌وگو با همشهری ادامه می‌دهد: عامل تب Q در ماه‌های فوريه تا می ‌و يا بهمن تا ارديبهشت كه فصل زايش گوسفند و بز است، بيشتر ديده می‌شود؛ به‌طوری كه اگر دامی با اين عامل بيماری روبه‌رو شود، در آن سقط جنين ناگهانی روی می‌دهد.

اگر هم سقط اتفاق بيفتد، با توجه به اينكه مايع آمنيوتيك و جفت دفع شده از دام، عامل بيماری زيادی با خود دارد، سبب آلودگی محيط خواهد­شد. همچنين با توجه به اينكه مهم‌ترين راه انتقال عامل اين بيماری استنشاق است، اگر اين اتفاق بيفتد، بيماری در حد وسيعی پراكنده خواهد­شد.

البته به عقيده دكتر جعفری اگر اين واگيری در حيوانات غير از زمان آبستنی اتفاق بيفتد، دام ايمنی پيدا می‌كند؛ يعنی دامی كه قبلا ايمن شده، حتی اگر در فصل زايش مبتلا به بيماری شود، ديگر سقط جنين را نخواهيم داشت.

وی مهم‌ترين عامل انتشار بيماری را استنشاق می‌داند و معتقد است عامل بيماری شديدا به خشكی و گرما مقاوم است و اين امر باعث می‌شود كه همراه با ذرات گرد و غبار در هوا پراكنده شود و از طريق استنشاق فرد را بيمار كند.

احتمال می‌‌رود این بیماری می‌‌تواند در بسیاری از حیوانات شیوع پیدا کند اما احتمال می‌‌دهند فقط تماس با بز باعث بیماری در انسان می‌‌گردد.

فراگيری در تمام دنيا

اما كارشناسان معتقدند كه تب Q در تمام دنيا فراگيری دارد و كانون مشخصی را برای آن نمی‌توان نام برد. آخرين موارد ابتلا به اين بيماری در هلند گزارش شد كه طی آن 6  يا 8‌ نفر انسان مبتلا جان خود را از دست دادند.

دكتر جعفری در اين باره می‌گويد:

 تب Q در استراليا كه خيلی از بيماری‌ها وجود ندارد، ديده می‌شود. نخستين مورد بيماری هم در سال 1935 گزارش شد.

وی توضيح می‌دهد: در ايران هم پايان‌نامه‌ها و مطالعات زيادی در سال57  و58  در مورد تبQ  ارائه شد. البته اين مطالعات بيشتر در مناطق جنوبی صورت گرفت ولی اين بدان معنا نيست كه اين بيماری فقط در مناطق جنوبی ديده می‌شود، چون هرجا كه محل پرورش دام باشد، مكان مناسبی برای انتشار تبQ  نيز هست.

علائم شبيه آنفلوانزا

با اين حال اگرچه علائم بيماری در دام با سقط جنين همراه است ولی در انسان علائمی شبيه آنفلوانزا ايجاد خواهد كرد؛ به‌طوری كه به گفته دكتر جعفری بيماران همان تب بالای40  درجه، ضعف، گلودرد، سردرد، گرفتگی عضلات، سرفه‌های خشك و حتی در برخی از افراد اسهال و استفراغ، درد شكم و درد در ناحيه سينه را تجربه خواهند كرد.

علاوه بر اين همانطور كه منشأ اين بيماری باكتريايی است، آنتی‌بيوتيك‌هايی مثل تتراسايكلين يا داكسی سايكلين در بهبودی آن مؤثر است. البته به عقيده كارشناسان در رفرنس‌ها و منابع پزشكی گزارش شده كه اين بيماری حتی يك تا2  درصد مرگ نيز به همراه دارد.

همچنين دوره نهفتگی بيماری نيز بستگی به تعداد عامل عفونی كه وارد بدن می‌شود دارد و معمولا بين2  تا3  هفته است.

و البته انسان تنها ميزبانی است که به کوکسيلا بورنيتی حساسيت زياد دارد و در اثر آلودگی علائم کلينيکی بيماری را نشان می­دهد و حتی باعث مرگ افراد ضعيف می­شود.

چه بايد كرد؟

« در مناطق پرورش دام كه شرايط غيربهداشتی و يا غيرصنعتی دارند نبايد تردد كرد. از مراكزی كه دام را به‌صورت غيرمجاز نگه‌ می‌دارند خريد دام صورت نگيرد و دامداران درصورت مشاهده سقط جنين در دام، ترشحات و جنين دفع‌شده را در شرايط بهداشتی و با دستكش دفن كنند. »

سازمان بهداشت جهانی در بيانيه‌ای اعلام كرد سرعت انتشار تب Q )آنفلوانزای بزی) دو برابر آنفلوانزای نوع A است و سيستم دفاعی بدن را هدف قرار می‌دهد.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از كی‌اس‌ال نيوز، این بیماری نسبت به آنفلوانزای خوكی خطرناكتر و كشنده‌تر است و گمان می‌رود در مقايسه با آنفلوانزای نوع آ تلفات جانی بيشتری در پی داشته باشد.

سرعت انتشار آنفلوانزای بزی (تب Q) به دليل اينكه ناشی از انتشار باكتری است بيش از دو برابر سرعت انتقال آنفلوانزای خوكی را دارد و با ورود به سيستم دفاعی و گلبول‌های سفيد (اختلال در سیستم دفاعی بدن) سبب مرگ قربانی می‌شود.

 برخی منابع مورد استفاده:

                                   http://www.tabnak.ir

http://www.ghatreh.com                            

نظر ها

افزودن جدید جستجو

نوشتن نظر
نام:
ایمیل:	اعلام نکردناعلام کردن
آدرس سایت:
عنوان: