دکتر غلامحسین‌ مصاحب‌ محقق‌ و ریاضی دان‌ برجسته ی‌ معاصر در سال‌ 1289 ه. ش‌ به دنیا آمد. وی‌پس‌ از طی‌ دوره ی‌ متوسطه‌ و اخذ درجه ی کارشناسی‌ ریاضیات‌ از دانشگاه‌ تهران ‌، در سال‌ 1323 ه.ش‌ برای‌ تکمیل‌ تحصیلات‌ عالیه‌ به‌ انگلستان‌ رفت‌ و در سال‌ 1327 به‌اخذ درجه ی‌ دکتری‌ ریاضیات‌ از دانشگاه‌ کمبریج‌ نائل‌ آمد.  از سال ۱۳۰۶ به‌ پست‌ معاونت‌ وزارت‌ آموزش‌ و پرورش‌ منصوب‌ شد وسمت های رئیس کل تعلیمات عالیه و مدیر کل فنّی و معاون فنّی این وزارتخانه را به عهده داشت ، تا این که  استاد و رئیس بخش ریاضی دانشسرای عالی شد. در سال ۱۳۳۴  "روزنامه برق " ، را بنیان نهاد و با نگارش کتاب "منطق صوری” منطق ریاضی جدید را وارد ایران نمود .دکتر مصاحب‌ جدای‌ از فعالیت های‌ اداری‌ و اجرایی‌ اکثر اوقات‌ عمر خود را صرف‌ تحقیق ، مطالعه‌ ، نویسندگی‌ و تدریس‌ کرد و سال ها در دانشکده‌ ی علوم‌ دانشگاه‌ تهران‌ در مقاطع‌ مختلف‌ به‌ تدریس‌ ریاضیات‌ اشتغال‌ داشت‌. علاقه ی‌ وافر دکتر مصاحب ‌، به‌ فعالیت های‌ تحقیقاتی‌ و نویسندگی‌ بود و در طول‌ زندگانی‌ خود کتب‌ و مقالات‌ ارزشمندی‌ از خود بر جای‌ گذاشت‌.

استاد مصاحب‌ درسال 1345 مؤسسه ی ریاضیات دانشگاه تربیت معلم تهران را برای تحقیق در ریاضیات  و تربیت‌ مدرس‌ ریاضی‌ تأسیس‌ کرد .از دیگر فعالیت های‌ بسیار مهم‌ و زیربنایی‌ این‌ دانشمند والامقام ‌، تهیه ی‌ دایره‌المعارف‌ فارسی‌ بود که‌ با همکاری‌ عده‌ ی زیادی‌ از برجسته‌ترین‌ دانشمندان‌ عصرخود فرهنگ‌ جامع‌ و بی‌نظیری‌ را در رشته‌های‌ مختلف‌ تاریخی ‌، ادبی ‌، فرهنگی‌ ، هنری ‌، مذهبی ‌،علمی ‌، فنی‌ ، پزشکی‌ و ... در سه‌ مجموعه ی‌ بزرگ‌ به رشته ی‌ تحریر درآورد . اوبخش هایی از تاریخ ریاضیات ایرانی و اسلامی را که برای جامعه ی ما ناشناخته بود آشکار کرد که توجه به خیّام به عنوان ریاضی دان ، بخشی از این کوشش است.

در کتاب هایی مانند آنالیز ریاضی ، دایره‌المعارف فارسی و به ‏ویژه تئوری مقدماتی اعداد ، نام ها و سرگذشت نامه‏هایی از ریاضی دانان ایرانی و خدمات علمی آن ها آورده است که می‌تواند برای بررسی تاریخ ریاضیات ، منبعی دقیق و بسیار غنی باشد . این کتب امروزه‌ از کتب‌ مهم‌ ریاضی‌ محسوب‌ شده‌ و در دانشگاه ها و مراکز آموزش‌ عالی‌ تدریس‌ می‌شوند.دکتر مصاحب با تألیف سلسله کتاب هایی در آموزش ریاضیات جدید ، قصد داشت در زمینه ی انتقال ریاضیات روز جهان به  ایران زمین ،حرکتی به روز و عمیق سامان دهد که آغاز آن با کتاب " آنالیز ریاضی" بود.

این زنجیره با کتاب های  " تئوری مقدماتی اعداد "  ادامه یافت و متأسفانه با به خاک افتادنش ازهم گسیخت.  مرحوم‌ دکتر مصاحب‌ در سال‌ 1350 بر اثر پاره‌ای‌ مشکلات‌ از سرپرستی‌ دایره‌المعارف‌ فارسی‌کناره‌گیری‌ کرد و بخش‌ دوم‌ از مجلد دوم‌ این‌ مجموعه‌ نیز حدود 16 سال‌ پس‌ از مرگ‌ وی‌ منتشر شد ولی‌تمامی‌ مجلدهای‌ این‌ مجموعه‌ ی بزرگ‌ حاصل‌ کوشش‌ و تلاش‌ خستگی‌ناپذیر این‌ دانشمند والامقام‌ بوده‌ است‌. در سپیده ‏دم ۲۱ مهر ۱۳۵۸ آخرین صفحه ی بخشی از کتاب " تئوری مقدماتی اعداد " را که از چاپخانه آمده بود نمونه‏خوانی کرد و در حالی که قلم لای انگشتش بود ، به خاک افتاد... اگر امروز سخن از منطق نوین ، ریاضیات جدید ، تئوری مجموعه‏ها ، تئوری گروه ها ، ساختمان های ریاضی ، تئوری اعداد ، توپولوژی و دیگر مفاهیم نوین ریاضی می‌رود ، نتیجه ی آثار دکترمصاحب ، تأسیس مؤسسه ی ریاضیات و دگرگون سازی نظام آموزش ریاضی در ایران به ‏وسیله ی اوست.